| |
Joanna Królikowska-Bocheńczyk, Adler Brokers Group Sp. z o.o. "GAZETA UBEZPIECZENIOWA" czerwiec 2002 - wrzesień 2003
OWU BEZ INTERPRETACJI UBEZPIECZENIE OD OGNIA I INNYCH ZDARZEŃ LOSOWYCH
8. WYŁĄCZENIA SZCZEGÓLNE
W dotychczasowych artykułach opisywałam różne, powszechnie stosowane przez towarzystwa wyłączenia, dotyczące przedmiotu ubezpieczenia ( np. rośliny na pniu ), miejsca ubezpieczenia ( np. na otwartej przestrzeni ), budynków ( np. budynki niewykończone ) czy też przyczyny szkody ( np. akty terrorystyczne ). Tym razem chciałabym zająć się wyłączeniami "szczególnymi", wprowadzanymi przez poszczególne towarzystwa. Mogą one wynikać z określonej polityki danego towarzystwa, dotychczasowych doświadczeń czy możliwości reasekuracji.
Rodzaje działalności
Przykładem takiego "szczególnego" wyłączenia może być działalność, której dane towarzystwo nie obejmie ochroną. Na przykład, Allianz nie ubezpiecza instalacji dla elektrowni atomowych oraz instalacji do przygotowywania paliwa jądrowego dla tych elektrowni, wraz z wyposażeniem. Gerling nie odpowiada za szkody w budowlach, maszynach, aparatach i urządzeniach technicznych, surowcach i innym mieniu związanym bezpośrednio z produkcją wydobywczą pod powierzchnią ziemi ( węgiel kamienny, sól, ropa i gaz, ruda żelaza i metale nieżelazne, torf ), przerobem ropy naftowej ( przemysł petrochemiczny ) czy energetyką jądrową. Natomiast ubezpieczenie w PZU nie obejmuje ( przy czym od razu wprowadzono zastrzeżenie, że może to być przedmiotem specjalnej umowy ubezpieczenia ) budowli, maszyn urządzeń technicznych, surowców i innego mienia związanego bezpośrednio z produkcją wydobywczą ( kopalnictwo węgla kamiennego, brunatnego, soli, ropy naftowej i gazu ziemnego, rud żelaza i metali nieżelaznych oraz torfu ).
Omawiając temat produkcji wydobywczej przy okazji ( robię odstępstwo od opisywania tylko "szczególnych" wyłączeń ) warto wspomnieć, iż Gerling, Generali, Allianz wyłączają szkody górnicze w rozumieniu prawa górniczego. Ergo-Hestia dokładniej precyzuje, iż chodzi o zapadanie się ziemi, gdy są to szkody górnicze, tj. szkody związane z ruchem zakładu górniczego w rozumieniu ustawy Prawo geologiczne i górnicze, lub szkody powstałe w związku z robotami ziemnymi. Podobnie Commercial Union i PZU wyłączają szkody górnicze, jak i szkody powstałe w związku z prowadzonymi robotami ziemnymi.
Franszyzy
Innym przykładem stosowanych ograniczeń są różne franszyzy. Generalnie towarzystwa zastrzegają sobie, że nie wypłacają szkód nie przekraczających ustalonej w umowie franszyzy integralnej, redukcyjnej czy udziału własnego. Jednak tylko dwa z omawianych towarzystw: PZU i Ergo-Hestia z góry narzucają poziom franszyzy integralnej. Ergo-Hestia mówi o 200 zł, zaś PZU o najniższym wynagrodzeniu pracowniczym, określonym zarządzeniem Ministra Pracy i Polityki Socjalnej - obecnie jest to mniej więcej 760 zł. O ile szkodę w wysokości 200-300 zł można uznać za drobną i wytłumaczyć ubezpieczającemu, że koszt jej likwidacji jest niewspółmierny do jej wartości, o tyle kwota 760 zł może być już dla niektórych firm ( szczególnie małych ) kwotą znaczną.
Wyłączenia "techniczne"
Przykładem szczególnych wyłączeń mogą być także ograniczenia odpowiedzialności dotyczące technicznych zagadnień. Chodzi tu o różne procesy, maszyny, urządzenia czy części, do których ubezpieczenia może przydać się fachowa wiedza. Poniżej podaję przykłady takich wyłączeń stosowane przez poszczególne towarzystwa.
PZU nie odpowiada za szkody w ubezpieczonym mieniu powstałego w wyniku przypalenia lub osmalenia, jeżeli nie było ognia, oraz szkody powstałe przez to, że ubezpieczone przedmioty poddano działaniu ognia albo ciepła dla obróbki, lub w innym celu, np. prasowania, wędzenia, gotowania, suszenia itp. PZU nie ponosi odpowiedzialności także za szkody spowodowane wybuchem w celach produkcyjnych, eksploatacyjnych lub innych oraz w silnikach spalinowych lub wybuchowych, gdy wybuch związany jest z ich naturalną funkcją, lub gdy wybuch spowodowany został normalnym ciśnieniem zawartych w nich gazów.
Gerling w ramach definicji szkód, spowodowanych przez ogień zastrzega sobie, że nie ponosi odpowiedzialności za szkody polegające wyłącznie na : cieplnym odkształceniu materiału z powodu opalenia, przypaleniu, stopieniu, zwęgleniu, samoistnej fermentacji, przepaleniu się urządzeń elektrycznych, silników elektrycznych, przegrzaniu, przepaleniu się lub pęknięciu pieców lub boilerów.
Generali nie ponosi odpowiedzialności za szkody w następstwie eksplozji, działania ognia lub wysokiej temperatury będącej elementami prawidłowego procesu technologicznego lub eksploatacyjnego.
Ergo-Hestia nie obejmuje szkód wskutek wybuchu wywołanego przez ubezpieczającego w celach produkcyjnych, eksploatacyjnych lub innych, wybuchu w silniku, gdy wybuch związany jest z jego naturalna funkcją, wybuchu lampy kineskopowej u producenta lamp. ErgoHestia nie pokrywa także szkód na skutek działania ciśnienia gazu w częściach użytkowych przełączników elektrycznych.
Commercial Union nie odpowiada za szkody spowodowane wybuchami w celach produkcyjnych lub eksploatacyjnych, szkody powstałe w związku z poddawaniem mienia w procesie technologicznym działaniu ognia lub ciepła technologicznego, albo w związku z wytwarzaniem i/lub przekazywaniem przez nie w procesie technologicznym ognia lub ciepła technologicznego, szkody w mieniu na skutek dymów, oparów lub innych wyziewów powstałych w trakcie przeprowadzania procesów technologicznych, oraz szkody w silnikach spalinowych, zniszczonych lub uszkodzonych przez wybuch w komorze spalania.
AIG nie ubezpiecza stwardnienia ( zakrzepnięcia ) materiałów znajdujących się w instalacjach produkcyjnych oraz pękania lub przegrzania się kotłów, oszczędzaczy, reaktorów, rurociągów na skutek wad konstrukcji.
Allianz ubezpieczeniem nie obejmuje szkód polegających na przypaleniu lub osmaleniu nie spowodowanym przez pożar, uderzenie pioruna bądź eksplozję, a także szkód powstałych w ubezpieczonym mieniu wskutek tego, że zostało ono poddane działaniu użytecznego ognia lub ciepła, dotyczy to także przedmiotów w których lub przy pomocy których ogień lub ciepło jest wytwarzane, przekazywane lub odprowadzane. Poza tym, Allianz nie pokrywa szkód spowodowanych zamierzonymi eksplozjami związanymi z prowadzeniem prac z wykorzystaniem materiałów wybuchowych, szkód wywołanych eksplozją w przestrzeniach spalania silników spalinowych czy spowodowanych ciśnieniem gazu w układach przełączających wyłączników elektrycznych.
Warta nie stosuje omawianych wyłączeń.
Pozostałe wyłączenia
Na koniec warto jeszcze omówić "szczególnie szczególne" wyłączenia. Są to "szczególnie szczególne" wyłączenia, gdyż można kwestionować ich zasadność lub warto na nie zwrócić uwagę. Na przykład, Generali i Ergo-Hestia nie pokrywają szkód w towarach przeterminowanych lub wycofanych z obrotu ( akurat w przypadku tego wyłączenia trudno krytykować jego zasadność, gdyż aż kusi, żeby mieć szkodę i chociaż część pieniędzy odzyskać i nie ponosić kosztów niszczenia, składowania... ). Ergo-Hestia wyłącza także szkody w mieniu podczas jego rozładunku lub załadunku oraz w mieniu pracowniczym, w sytuacjach określonych przepisami o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych.
AIG stwierdza natomiast, że nie ponosi odpowiedzialności za uszkodzenie, zniszczenie, bądź utratę ubezpieczonego mienia na skutek:
- zawalenia się budynków ( a jeżeli się zawalił na skutek trzęsienia ziemi lub innych ubezpieczanych ryzyk nazwanych ? )
- działania sił wewnętrznych, normalnego zużycia się, działania insektów i bakterii, systematycznego zawilgocenia lub osuszenia, ekstremalnych zmian temperatury lub wilgotności powietrza, korozji - niezależnie od jej rodzaju ( Po pierwsze, co to znaczy ekstremalna zmiana? Po drugie, czy to oznacza, że szkody spowodowane przez powódź, która występuje na skutek ekstremalnej zmiany wilgotności - za dużo pada - lub ekstremalnej zmiany temperatury - roztopy - nie są objęte ubezpieczeniem? )
- działania pola elektromagnetycznego na wszelkie procesy związane z przetwarzaniem danych niezależnie od stosowanych urządzeń i nośników danych
- naturalnych powolnych ruchów podłoża, a w konsekwencji przesuwania się ścian, fundamentów , podłóg
- zmian w prawie budowlanym ( przy tym wyłączeniu stawiałam już znak zapytania we wcześniejszym artykule )
- uszkodzenia maszyn i urządzeń ( a szkoda wodociągowa w następstwie awarii urządzeń wodnokanalizacyjnych ? urządzeń tryskaczowych?)
- ograniczenia w dostawie mediów
Podobnie wiele znaków zapytania można postawić przy wyłączeniach stosowanych przez Allianz, który najpierw wymienia ubezpieczane ryzyka, np. huragan, uderzenie pioruna, powódź, szkody wodociągowe, a następnie przy każdym wyliczonym ryzyku podaje jakiego innego ryzyka nie ubezpiecza ( dodatkowo wymienia jeszcze wyłączenia szczególne, a dalej jeszcze wylicza ogólne wyłączenia ). I tak, np. przy ubezpieczeniu pożaru, uderzenia pioruna, eksplozji, uderzenia statku powietrznego wyłączone są szkody na skutek trzęsienia ziemi i erupcji wulkanu, przy ubezpieczeniu huraganu i gradu wyłączone są szkody powstałe na skutek pożaru, uderzenia pioruna, eksplozji, uderzenia lub upadku statku powietrznego, wody wodociągowej, lawiny i naporu śniegu, przy ubezpieczeniu powodzi wyłączone jest cofnięcie się wody z kanalizacji, spiętrzenie wody w wyniku niedostatecznej kanalizacji, pożar lub eksplozja, trzęsienie ziemi, erupcja wulkanu, obsunięcie ziemi i zapadanie ziemi itd.
Taki sposób budowy OWU powoduje, że można się zastanawiać, kiedy właściwie ubezpieczony jest pożar, eksplozja, uderzenie pioruna itd. i czy pokryte są szkody, jeśli wystąpi jednocześnie i wybuch wulkanu i pożar albo i huragan i uderzenie pioruna itp.
Wyłączenia... wyłączenia... wyłączenia... obiecuję, że następny artykuł będzie dotyczył innych zagadnień ...
* * *
Joanna Królikowska-Bocheńczyk, Adler Brokers Group Sp. z o.o. "GAZETA UBEZPIECZENIOWA" czerwiec 2002 - wrzesień 2003

|
|