Joanna Królikowska-Bocheńczyk, Adler Brokers Group Sp. z o.o.
"GAZETA UBEZPIECZENIOWA"
czerwiec 2002 - wrzesień 2003

OWU BEZ INTERPRETACJI
UBEZPIECZENIE OD OGNIA I INNYCH ZDARZEŃ LOSOWYCH

6. WYŁĄCZENIA DOTYCZĄCE BUDYNKÓW

Jak wygląda najbardziej pożądany stan budynku z punktu widzenia towarzystw?

1.Budynek jest już wybudowany
2.i nie są w nim prowadzone żadne prace budowlano- montażowe
3.jest w dobrym stanie technicznym
4.tym bardziej nie jest przeznaczony do rozbiórki
5.przez cały czas prowadzona jest w nim działalność


Budynki w trakcie budowy/prace budowlano-montażowe

Niektóre towarzystwa wyłączają z zakresu ubezpieczenia budynki, które są w trakcie budowy, np. Gerling czy Generali nie odpowiadają za szkody w budynkach, budowlach, urządzeniach w stadium budowy lub instalacji ( Generali: montażu ). Allianz nie ubezpiecza mienia w budynkach niewykończonych. W niektórych OWU pojawia się określenie prac budowlano-montażowych. Można się zastanawiać, w których przypadkach są one równoznaczne z wyłączeniem budynków w stadium budowy, a w których stanowią one szersze bądź węższe pojęcie.

Na przykład AIG wyłącza z zakresu ochrony budynki i budowle w trakcie wykonywania prac budowlano-montażowych, co sugeruje, że wyłączone są nie tylko budynki w trakcie budowy, ale także budynki, w których prowadzone są prace budowlano-montażowe ( jakiekolwiek? ). AIG dodatkowo zastrzega, że nie odpowiada za szkody w mieniu lub jego części jeśli jest ono obiektem wykonywanych prac naprawczych, modernizacyjnych itp. Poza tym, AIG wprowadza ogólny zapis, że nie ponosi odpowiedzialności za uszkodzenie, zniszczenie, bądź utratę mienia na skutek zmian w prawie budowlanym ( ?!) Ergo-Hestia nie odpowiada za szkody na skutek prac budowlano-montażowych, co mogłoby wskazywać, że pokrywa pozostałe szkody w budynkach w trakcie budowy, np. pożar nie będący następstwem prowadzonych prac budowlano-montażowych.

PZU nie ubezpiecza produkcji budowlano - montażowej i od razu zastrzega, że może ona być przedmiotem specjalnej umowy ubezpieczenia ( ale czy wyłączenie produkcji budowlano-montażowej jest jednoczesnym wykluczeniem ochrony budynków i mienia w trakcie budowy/montażu na skutek innych szkód ? ). Natomiast Allianz wyłącza z ochrony zarówno mienie w budynkach niewykończonych, jak i budynki ( w tym mienie w nich ), w których przeprowadzane są zmiany budowlane, o ile miało to wpływ na powstanie lub rozmiar szkody. Warta nie wprowadza żadnego z omawianych wyłączeń. CU mówi jedynie, że może odstąpić od umowy w ciągu miesiąca jeśli nastąpiło istotne zwiększenie ryzyka powstania szkody na skutek zmian w ubezpieczonym mieniu lub charakterze prowadzonej działalności ( czy prace budowlano-montażowe są istotnym zwiększeniem ryzyka? )

Stan techniczny budynku

Ubezpieczający ma obowiązek utrzymywać budynki w dobrym stanie technicznym. Najczęściej wymienianym wyłączeniem odpowiedzialności są szkody powstałe wskutek zalania, wywołanego złym stanem dachu lub innych elementów budynku, bądź wskutek nienależytego zabezpieczenia otworów dachowych/innych elementów obiektu. Zastrzeżenia takie do swoich warunków wprowadza Commercial Union, Gerling, Warta ( precyzuje, że chodzi o deszcz nawalny) Ergo-Hestia ( grad, deszcz nawalny, śnieg ), Generali ( deszcz nawalny, grad, śnieg ). W zapisach dotyczących huraganu i gradu Allianz wyłącza wnikanie opadów atmosferycznych lub nieczystości do wewnątrz budynku, chyba że stało się to w następstwie uszkodzenia elementów budynku na skutek huraganu/gradu ( przy czym Allianz nie wymienia deszczu nawalnego jako ubezpieczanego ryzyka nazwanego).

Allianz nie odpowiada także za szkody spowodowane przez "obciążenie śniegiem dachu, wykonanego niezgodnie z normami budowlanymi, lub dachu o obniżonej wytrzymałości, spowodowanej brakiem konserwacji". Poza tym, nie pokrywa szkód powstałych w wyniku braku konserwacji budynku i/lub wynikających z faktu, że jego konstrukcja nie odpowiada normom obowiązującym w budownictwie. Warta, Gerling i Generali łagodzą wyłączenie dotyczące złego stanu dachu/innych elementów budynku przez wprowadzenie zapisu: "jeśli konserwacja/utrzymanie należały do obowiązku ubezpieczającego". Można przecież wyobrazić sobie sytuację, że powstaje szkoda wynikła ze złego stanu dachu w przypadku, kiedy ubezpieczający nie miał wpływu na jego stan.

Niektóre towarzystwa oprócz wymogów, dotyczących konserwacji budynków, wprowadzają także zastrzeżenia wobec wad i błędów powstałych jeszcze na etapie budowy. AIG nie odpowiada za błędy w konstrukcji, wady materiałów, błędy w montażu/produkcji. Podobnie Gerling nie ponosi odpowiedzialności za szkody będące następstwem wad konstrukcyjnych, wad w budowie lub montażu dachu, rynien, okien i innych elementów budynku. Natomiast Generali nie pokrywa szkód w budynkach i budowlach wybudowanych bez wymaganych zezwoleń, lub nie spełniających warunków prawa budowlanego ( należy pamiętać o przypadkach, gdzie budynek był budowany bez zezwoleń, a dopiero po wybudowaniu właściciel ubiegał się o zezwolenia ). Mienie przeznaczone na złom/do rozbiórki Kolejnym wyłączeniem, często stosowanym przez towarzystwa jest mienie przeznaczone na złom/do rozbiórki. Warta wyłącza budynki i budowle przeznaczone do rozbiórki oraz maszyny, urządzenia i wyposażenie przeznaczone na złom . Gerling mówi o budynkach, budowlach, urządzeniach lub instalacjach przeznaczonych do rozbiórki, Ergo-Hestia o budynkach i budowlach przeznaczonych do rozbiórki oraz w znajdującym się w nich mieniu, Generali o budynkach, budowlach, maszynach i urządzeniach oraz mieniu z nimi związanych, przeznaczonych do rozbiórki/ złomowania. PZU nie wyłącza mienia przeznaczonego do rozbiórki/na złom. Zastrzega tylko, że takie mienie może być ubezpieczone wg wartości ograniczonej, tzn. osiągalnej cenie sprzedaży budynku lub wartości odzyskanych materiałów lub wartości złomu. Wyłączenie z eksploatacji Towarzystwa często zastrzegają sobie, że nie odpowiadają za mienie wyłączone z eksploatacji. I tak, Warta wyklucza z odpowiedzialności mienie nieczynnych zakładów, tzn. wyłączonych z produkcji przez okres dłuższy niż 30 dni. Stwierdzenie "wyłączonych z produkcji" sugeruje, że omawiane obostrzenie dotyczy jedynie zakładów produkcyjnych. Gerling mówi o mieniu w zakładach nieczynnych, tzn. w których zaprzestano działalności gospodarczej lub wyłączono z produkcji na okres dłuższy niż 30 dni, przy czym zastrzega, że z wyjątkiem przerw konserwacyjnych i przerw o charakterze technologicznym, lub wynikających z planu zakładu pracy. Podobne zastrzeżenie wprowadza Generali. Ograniczenie odpowiedzialności, dotyczące wyłączenia z eksploatacji powyżej 30 dni, w Generali dotyczy także maszyn i urządzeń ( można zastanawiać się nad sytuacją, kiedy ubezpieczający zakupił urządzenie, którego na razie nie używa, gdyż na przykład jeszcze nie zakupił linii technologicznej ). Ergo - Hestia wyłącza budowle i budynki oraz znajdujące się w nich mienie, jeśli były one wyłączone z eksploatacji przez okres dłuższy niż 30 dni, chyba że ubezpieczyciel został o tym fakcie powiadomiony i pisemnie potwierdził ochronę ubezpieczeniową. AIG formułuje bardzo ogólne wyłączenie: "jeśli ubezpieczający zaprzestał działalności, o ile nie było to wynikiem nakazu prawnego" oraz jeśli "działalność ubezpieczającego została przejęta przez syndyka masy upadłościowej, likwidatora". Commercial Union zastrzega, że może odstąpić od umowy w ciągu miesiąca od ujawnienia okoliczności, że ubezpieczony budynek, lub taki budynek, w którym znajduje się ubezpieczone mienie, będzie opuszczony i pozostanie nie użytkowany przez okres dłuższy niż 30 dni . Powyższe rozważania podsumowuje tabela.



* * *


Joanna Królikowska-Bocheńczyk, Adler Brokers Group Sp. z o.o.
"GAZETA UBEZPIECZENIOWA"
czerwiec 2002 - wrzesień 2003